Khát khao hòa nhập

Mong muốn ấy tưởng chừng đơn giản, nhưng lại là khát khao vô cùng lớn của cả trẻ em tự kỷ và những bậc cha mẹ đang có con mắc hội chứng tự kỷ. Cho đến bây giờ, nhiều người vẫn còn nhầm lẫn giữa khái niệm hội chứng tự kỷ và bệnh tự kỷ.

Trên thế giới, hội chứng tự kỷ đã được phát hiện sớm, nhưng ở Việt Nam, chỉ khoảng hơn 10 năm trở lại đây, do tỉ lệ trẻ em mắc hội chứng tự kỷ ngày một tăng nên nhiều người dần đã không thấy xa lạ với khái niệm này. Hiểu một cách đơn giản, tự kỷ là một loại khuyết tật do rối loạn của hệ thần kinh gây ảnh hưởng đến hoạt động não bộ của đứa trẻ khiến chúng rối loạn hành vi và ngôn ngữ, với những mức độ biểu hiện khác nhau.

Và cũng chính vì hiểu chưa chính xác về hội chứng tự kỷ, cho rằng đây là một căn bệnh…nguy hiểm, nên ngay cả trong môi trường giáo dục ở Việt Nam, người ta đã và đang không muốn tiếp nhận những trẻ em tự kỷ tới trường. Tình trạng kỳ thị, phân biệt đối xử là khá phổ biến. Trong khi nếu được tạo điều kiện về giáo dục hòa nhập thì tình trạng của những trẻ em mắc chứng tự kỷ sẽ ít nhiều được cải thiện. Nếu như câu chuyện chạy trường- chạy lớp cho trẻ em vào lớp 1 ở Hà Nội và các thành phố lớn luôn “nóng” mỗi mùa khai giảng, thì việc tìm được một ngôi trường học tiếp nhận trẻ tự kỷ học hòa nhập còn gian nan gấp bội phần. Trong hành trình ngược xuôi vất vả chạy trường cho trẻ tự kỷ còn có nỗi xót xa, tủi phận của các bậc phụ huynh- mỗi khi họ phải đối diện với những ánh mắt thiếu thiện cảm và câu trả lời sõng sượt từ phía nhà trường: ” chúng tôi không tiếp nhận học sinh tâm thần!”.

Hơn thế, từ một câu chuyện cụ thể về một học sinh ở Trường THCS Xuân La- Tây Hồ ( Hà Nội) cách đây ít lâu, các bậc phụ huynh có con tự kỷ không khỏi ái ngại, lo lắng. Học sinh này tự kỷ nên không được nhanh nhẹn như những bạn bè cùng trang lứa. Nhà trường nhận em vào học nhưng không có biện pháp giúp đỡ bảo vệ học sinh đặc biệt, dẫn tới tình trạng suốt nhiều năm liền em học sinh ấy bị các bạn hành hạ quá sức chịu đựng cả về thể xác lần tinh thần.

Ở Hà Nội và các thành phố lớn, việc học của trẻ tự kỷ còn khó khăn như vậy, nên ở nông thôn, trẻ tự kỷ hầu như cam chịu thất học vì không có trường lớp dành cho mình. Với mong muốn con mình được đi học, suốt 10 năm nay, những bậc cha mẹ của CLB trẻ tự kỷ Hà Nội đã gõ cửa nhiều nơi, vận động để đưa nhóm trẻ tự kỷ vào dạng khuyết tật trí tuệ (hưởng chính sách theo Luật Người khuyết tật). Tuy nhiên, cho đến nay, hầu hết trẻ tự kỷ vẫn thất học vì cha mẹ không đủ giàu để cho con đi học ở những trường lớp chuyên biệt, do tư nhân lập ra với mức chi phí khủng.

Ngày 2-4, khắp nơi trên thế giới đồng loạt có những hoạt động thiết thực cho Ngày Thế giới nhận thức chứng tự kỷ. Đây là sự kiện do Liên Hiệp Quốc khởi xướng năm 2007 để thu hút sự chú tâm đến hội chứng rối loạn phổ tự kỷ và hội chứng tự kỷ.

Mới đây, ngày 12-3, một hội thảo về chăm sóc, giáo dục trẻ tự kỷ được Hội Cha mẹ trẻ tự kỷ, Đại sứ quán Mỹ tại Việt Nam, Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc tổ chức tại Hà Nội. Đây có lẽ là hội thảo qui mô đầu tiên về chứng tự kỷ tại Việt Nam, và nhiều người đang hy vọng rằng những cuộc thảo luận sẽ đưa tới việc cải thiện các chính sách của chính phủ về giáo dục và y tế dành cho những người bị rối loạn tâm thần nói chung. Theo đó, Hội thảo cũng đưa ra vấn đề, ngoài việc thiếu môi trường giáo dục hòa nhập thì hiện nay trẻ tự kỷ còn không được điều trị một cách thỏa đáng. Một con số được đưa ra trong Hội thảo nói trên khiến nhiều người giật mình, đó là trong vòng 8 năm qua, trẻ tự kỷ ở Việt Nam đã tăng hơn 160 lần. Tuy nhiên theo PGS-TS Nguyễn Thị Hoàng Yến, Phó Viện trưởng Viện Khoa học giáo dục Việt Nam, tại nước ta phần lớn bác sĩ nhi khoa chưa hiểu rõ về chứng tự kỷ, không có kỹ năng chẩn đoán sớm nên nhiều trẻ tự kỷ không được can thiệp sớm.

Một con số khác cũng khiến nhiều người phải ngẫm ngợi. Nếu như năm 2002, lúc đầu tiên thành lập CLB dành cho phụ huynh trẻ tự kỷ Hà Nội chỉ có 40 gia đình tham gia với một số chuyên viên về giáo dục đặc biệt, thì giờ đây câu lạc bộ này có hơn 500 gia đình. Trong lúc nhiều nước trên thế giới ra sức cải thiện chính sách về sức khỏe tâm thần; trong khi chờ những chính sách, sự hỗ trợ về y tế, giáo dục cho trẻ tự kỷ tại Việt Nam thì mong muốn được hòa nhập, được khám chữa bệnh vẫn đang là giấc mơ với những đứa trẻ thiệt thòi này. Và hiện tại những phụ huynh và các gia đình có con mắc hội chứng tự kỷ vẫn đang phải gồng mình tự thân vận động.

Read 645 times
Top